Over PPON: peilingsonderzoek in het onderwijs

Over PPON: peilingsonderzoek in het onderwijs

Wat proberen scholen hun leerlingen te leren? En wat steken de leerlingen van het onderwijs op? Welke wijzigingen voltrekken zich door de jaren heen in het leer- en vormingsaanbod en in de onderwijsleerresultaten? Van 1987 tot 2014 voerden wij Periodieke Peiling van het Onderwijsniveau (PPON) in het primair onderwijs uit om antwoord te krijgen op deze vragen.

Peilingsonderzoek PPON

Het peilingsonderzoek, uitgevoerd in opdracht van het Ministerie van OCW, betrof vrijwel alle leerstofdomeinen van het basisonderwijs. Geleidelijk is het accent op taal, rekenen en wereldoriëntatie komen te liggen. Peilingsonderzoek brengt de vaardigheden van leerlingen in het basisonderwijs in beeld en is een evaluatiekader voor de kerndoelen basisonderwijs. De peilingsonderzoeken waren primair gericht op leerlingen einde basisonderwijs, maar voor de leerdomeinen Nederlandse taal en rekenen-wiskunde vond ook onderzoek plaats in jaargroepen 5 en op scholen voor speciaal basisonderwijs. Engels werd in jaargroep 8 van het basisonderwijs en in de eindgroep van het speciaal basisonderwijs onderzocht.
De peilingsonderzoeken leverden geen directe adviezen op voor onderwijsverbetering, het doel was om regelmatig de aandacht te vestigen op wat leerlingen feitelijk leren op school en wat zij daardoor kennen en kunnen. Met die informatie kan de discussie over eventueel wenselijke veranderingen meer gefundeerd gevoerd worden.

Publicaties

Van ieder peilingsonderzoek verscheen een onderzoeksrapport, aangeduid als ‘Balans van …’ en een schoolfolder ‘PPON-informeert’ met een samenvatting van de belangrijkste onderzoeksresultaten uit het onderzoek. U kunt hier alle publicaties downloaden.

Domeinbeschrijvingen

Behalve Balansen publiceerden we ook domeinbeschrijvingen. Om een adequaat peilingsonderzoek te doen, is een goede beschrijving nodig van het domein. Voor de onderwijsleergebieden die onder wereldoriëntatie vallen, voerden we cultuurpedagogische discussies om het domein te kunnen beschrijven. Het resultaat hiervan zijn gedetailleerde beschrijvingen van de gewenste leerstof. Gedrukte versies van de domeinbeschrijvingen kunt u bestellen, een aantal domeinbeschrijvingen kunt u (gratis) als PDF downloaden.