Sluiten
lerares legt uit

Actuele thema's

Leesvaardigheid

Volop onderzoek naar leesvaardigheid  

Leesvaardigheid is een thema dat met enige regelmaat flink in de belangstelling staat: in het onderwijs en in de media. Ook bij Cito wordt er doorlopend en in verschillende projecten onderzoek naar gedaan. We richten ons daarbij op het (beter kunnen) meten en volgen van leesvaardigheid en de groei die leerlingen daarin doormaken.  

Op Maat naar 2F: voorbereiding centrale leesexamens Nederlands

Mbo-studenten voorbereiden op de centrale leesexamens Nederlands is een flinke kluif. De onderlinge verschillen zijn groot en veel studenten hebben moeite om het gewenste 2F-niveau te bereiken. In het project 'Op Maat naar 2F' ontwikkelen we een tool die mbo-docenten ondersteunt. De tool is webbased en helpt docenten om in de voorbereidingsperiode steeds relevante leestaken op maat te ontwerpen. De tool is voorzien van praktische handvatten en een set van 100 formatieve leestaken ter inspiratie. In dit driejarige project werken we samen met ITTA en ROC's De Friese Poort en Nijmegen. Lees meer over Op Maat naar 2F.
"Het is tof om voor docenten een tool te ontwikkelen waarmee ze met minder inspanning voor iedere student passend onderwijs kunnen geven."
Hendrik Straat
Wetenschappelijk onderzoeker

Voorspellende kenmerken van item moeilijkheid en discriminatie voor 2F Nederlandse leesvaardigheidsexamens

Masterstudent Kees Lieverse (Universiteit Twente) schreef in 2021 bij Cito zijn thesis. In zijn onderzoek boog hij zich over de mbo-examens Nederlands (begrijpend lezen op 2F-niveau). Daarbij vroeg hij zich af of er kenmerken te vinden zijn die  -  gerelateerd aan de informatie in een tekst die nodig is om de opgaven te beantwoorden - de moeilijkheid en discriminatie van begrijpend lezen-opgaven bepalen. Download de thesis van Kees Lieverse
"Deze studie - en de kennis die daarmee gepaard gaat - kan een aanwijzing zijn, dat de informatie in een tekst van invloed is op de item-parameterwaarden van de opgaven die bij deze tekst horen."
Kees Lieverse
Masterstudent Universiteit Twente bij Cito

Legostenenmodel:  betere toetsopgaven voor leesvaardigheid

In 2020 deden we bij Cito op diverse manieren onderzoek naar leesvaardigheid. Bijvoorbeeld via het legostenenmodel. Onderzoeker Erik Roelofs ontwikkelde het model voor het ontwerp van toetsopgaven. Het accent in zijn onderzoek lag op leesvaardigheid. 
Over bouwstenen, mentale modellen en de fietser achter de struik

“Welke handelingen vinden in iemands hoofd plaats om iets te kunnen? Om iets beter te kunnen? Voor lezen is dat behoorlijk complex.” 

Meer lezen? Open het interview met Erik Roelofs (OK&I werkprogramma 2021)

Leesbegrip in Beeld: prototype toets voor begrijpend lezen

Een project dat we onlangs afrondden: Leesbegrip in Beeld. Centraal stond begrijpend lezen het basisonderwijs. Want in de midden- en bovenbouw van het basisonderwijs vinden leerlingen begrijpend lezen vaak saai. Dat maakt het voor leerkrachten een hele klus om de ontwikkeling van begrijpend lezen te stimuleren. Daar bij komt dat je, om goed leesonderwijs te bieden, ook moet weten hoe leerlingen lezen. Maar begrijpend leestoetsen geven die informatie meestal niet. toetsresultaten zijn soms lastig te duiden en onduidelijk is welke cognitieve processen worden gemeten. Leesvaardigheid is een black box. Hoe weet je dan welke instructie het meest effectief zal zijn? 
In opdracht van het NRO werkten in een samenwerkingsproject aan een oplossing. Het resultaat? Een prototype toets, een dynamic assessment om leesleertrajecten te plannen én evalueren.