Sluiten
Margot en Antoinette bij Cito

Onafhankelijk inzicht op elk moment in het Alfa-traject

Interview
In het zonnige atrium van Cito spreken Margot Mol en Antoinette van het Hul vol vuur over de nieuwe Alfa-toetsen van Cito. Het heeft even geduurd, de oude versie Alfa-toetsen stammen uit 2010, maar inmiddels ligt er een vernieuwde versie van de Alfa-toetsen voor ons. Én een geheel nieuwe versie Alfa-toetsen voor ISK. ‘We zijn heel trots op het resultaat!’ aldus de dames. 

Margot, werkzaam als toetsdeskundige bij Cito speelt een grote rol bij de Inburgeringsexamens. Met haar achtergrond als Nt2-docent weet zij welke uitdagingen docenten en cursisten/leerlingen tegenkomen. ‘Ik denk echt dat we met deze nieuwe Alfa-toetslijn docenten ondersteuning bieden om goed te kunnen bepalen wat de problemen zijn bij lezen en schrijven.’ Antoinette, toetsdeskundige en projectleider Alfa-toetsen bij Cito, vult aan: ‘Een onafhankelijke blik ondersteunt je eigen observaties én geeft je handvatten voor het vervolg van de lessen.’ 

Samen vernieuwen

De vernieuwing van de toetslijn is niet over één nacht ijs gegaan. Margot: ‘Ik heb er jarenlang voor gepleit de toetsen te vernieuwen. Vanuit het werkveld kregen we ook steeds vaker de vraag óf en wanneer de toetsen geactualiseerd werden. De uitstraling van de toetsen was ook echt aan een update toe. 
De doelgroep voor deze toetsen is misschien een kleine groep binnen het Nt2 onderwijs. Maar met het oog op de sociaal-maatschappelijke missie van Cito “Gelijke kansen voor iedereen”, is het voor Cito logisch deze toetsen te ontwikkelen en op de markt te brengen. Iedereen verdient een eerlijke kans te laten zien wat hij of zij kan. Een onafhankelijke toets is een tweede mening, een second opinion. Kwaliteit staat voorop, want de resultaten zijn vaak bepalend voor de route die iemand aflegt.’
Antoinette: ‘Voordat we daadwerkelijk aan de vernieuwingen zijn begonnen is er veel gebeurd. Allereerst hebben we gesproken met een aantal alfabetiseringsexperts. Één van de belangrijkste stappen was het ophalen van wensen uit het werkveld. Om te kijken of die onze ideeën bevestigden én om op nieuwe ideeën te komen. Een onafhankelijk bureau heeft voor ons een marktonderzoek gedaan.’ Margot vervolgt: ’Dat heeft ons veel opgeleverd. De gesprekken en feedback die we daar hebben gehad, hebben ons geïnspireerd en tegelijkertijd bevestigd dat we op de goede weg zaten.’ 
Antoinette: ‘De nieuwe opgaven zijn vervolgens getest door cursisten en leerlingen en tijdens het ontwikkelproces hebben we regelmatig gesproken met docenten tijdens studiedagen.’ 
‘Het voelt goed dat het werkveld zo nauw betrokken is geweest. Die samenwerking willen we in de toekomst graag continueren,’ vult Margot aan. 

Doorlopende toetslijn

Er is een doorlopende toetslijn gecreëerd, waarbij alfa-cursisten en -leerlingen op verschillende momenten kunnen laten zien welk alfabetiseringsniveau ze beheersen. De Instaptoets geeft snel en betrouwbaar een indicatie van het alfabetiseringsniveau van je cursist of leerling. De Voortgangstoets geeft onafhankelijk inzicht in de vorderingen en meet welk alfabetiseringsniveau de cursist of leerling beheerst of naar welk niveau hij of zij op weg is. 
Met de Niveautoets A1 weet je of de cursist of leerling het A1 niveau beheerst. In alle toetsen worden lezen en schrijven apart getoetst. Margot: “Toetsen in een doorlopende lijn inzetten geeft een onafhankelijk beeld van het kunnen en kennen van de cursist of leerling”.

Wat is er nieuw?

  • In alle toetsen, zowel voor ISK als volwassenenonderwijs, is er uitgebreid aandacht voor de technische lees- en schrijfvaardigheden.
  • Er zijn taken met ondersteuning van audio. Dit zijn bijvoorbeeld taken die gericht zijn op klank-tekenkoppeling. Je ondervangt daarmee regionale accenten en houdt de condities voor elke kandidaat hetzelfde.
  • Er is aandacht voor het toetsen van tempolezen.
  • De opgaven zijn actueel en sluiten aan bij de belevingswereld van volwassenen of jongeren in de leeftijd 12 – 18 jaar.

Antoinette: ‘Ik denk dat één van de belangrijkste vernieuwingen in het aanbod de speciale lijn voor de ISK is. In de gesprekken met Nt2-docenten hoorden we vaak dat zij gebruik maakten van het materiaal voor volwassenen, maar dat de opgaven - logisch – niet zo goed aansloten bij hun belevingswereld. De ISK heeft nu een eigen lijn toetsen, waarmee het ontwikkelingsniveau van leerlingen onafhankelijk getoetst kan worden.‘ 
De nieuwe Alfa-toetslijn werkt met een abonnement. Hiermee krijgt elke docent een eigen inlog. Groot voordeel is dat elke docent altijd zelf de beschikking over de meest actuele handleiding heeft, toegang krijgt tot de audiobestanden en de (gratis) webinars.  

Trots

Margot: ‘We zijn blij met de Alfa-toetsen zoals ze nu zijn ontwikkeld. Er is hard gewerkt door het hele team. Het marktonderzoek vond begin 2019 plaats en in de zomer van 2019 hebben we de toetsen al uitgeleverd. Er ligt nu een mooie basis om het Alfabetiseringstraject te ondersteunen. Ook met het oog op de toekomst, bijvoorbeeld in de verlengde intake bij gemeenten die er aankomt, denken we een ondersteunende rol te kunnen spelen. 
‘Ook ben ik erg trots op de samenwerking met en de openheid van het veld. Ik denk echt dat we veel wensen van Nt2-professionals goed hebben kunnen verwerken in de toetsen’, vult Antoinette aan.   

De toekomst

‘Persoonlijk zie ik dit als een soort startpunt. Ik hoop dat we door nieuwe producten te ontwikkelen kunnen samenwerken met het veld zodat we kennis vergroten, delen en overdragen‘, begint Margot. ‘Zelf hebben we al veel ideeën over de doorontwikkeling van deze toetsen en wat we het Nt2-onderwijs nog meer kunnen bieden.’
Antoinette: ‘Dit jaar willen we in elk geval de docenten die gebruikmaken van de Alfa-toetsen gaan ondersteunen met bijvoorbeeld webinars. Hier kunnen vragen gesteld worden of bekijken we samen hoe je resultaten kan vertalen naar een gepersonaliseerd lesplan. Daarnaast willen we het materiaal van de toetsen blijven actualiseren. Naar aanleiding van het marktonderzoek zijn we ook aan het kijken of we trainingen kunnen aanbieden in bijvoorbeeld het beoordelen van productieve vaardigheden.’
Margot: ‘En uiteindelijk willen we graag de toetslijn uitbreiden, bijvoorbeeld met een niveautoets A2 en B1 of een portfolio. De toekomst zal uitwijzen of daar ruimte voor is. Er is nog genoeg om aan te werken en om over te dromen. We blijven daarom graag in gesprek met het werkveld.'

Lees het hier

Meer weten over de Alfatoetsen?

www.cito.nl maakt gebruik van cookies, onder andere om de website te analyseren en het gebruiksgemak te vergroten. Via de knop ‘instellen’ geef je aan welke cookies je wilt accepteren. Meer informatie over Cookies en privacy